Τι είναι η χολολιθίαση;
Πρόκειται για τον σχηματισμό λίθων στη χοληδόχο κύστη. Η χοληδόχος κύστη αποτελεί το μέρος όπου συλλέγεται η χολή και η λειτουργία της ενεργοποιείται κατά τη διαδικασία της πέψης.
Το σχήμα της χοληδόχου κύστης μπορεί να παρομοιαστεί με αυτό του αχλαδιού.
Με ποια συμπτώματα εμφανίζεται;
ΤΟ ΚΥΡΙΟΤΕΡΟ ΣΥΜΠΤΩΜΑ
Κολικός
Το κυριότερο σύμπτωμα της χολολιθίασης είναι ο πόνος στο άνω δεξιό τμήμα της κοιλιάς, γνωστός και ως κολικός. Ο πόνος αυτός συχνά αντανακλά στην πλάτη, ενώ εμφανίζεται συνηθέστερα μετά από πλούσια γεύματα.
Ταυτόχρονα, υπάρχει μια μεγάλη ποικιλία συμπτωμάτων που σχετίζονται με τη χολολιθίαση.
!
Στο 25% περίπου των ασθενών η συμπτωματολογία αφορά πόνο στο επιγάστριο (περιοχή του στομάχου) και στο αριστερό υποχόνδριο. Έτσι, πολλές φορές ο ασθενής κατευθύνεται για διερεύνηση νόσου του στομάχου, όπως έλκος, ή της καρδιάς, όπως στεφανιαία νόσος, ενώ πάσχει από χολολιθίαση.
80%
Υπολογίζεται ότι το 80% των ασθενών με συμπτωματολογία χολολιθίασης θα επανεμφανίσει συμπτώματα.
Χολοκυστεκτομή: Πότε ενδείκνυται;
Η χολοκυστεκτομή ενδείκνυται στις εξής περιπτώσεις:
ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ
Ασθενείς με οξεία χολοκυστίτιδα
Παρουσιάζουν έντονο πόνο και πυρετό. Αποτελεί μια επείγουσα κατάσταση, η οποία συνήθως απαιτεί άμεση χειρουργική επέμβαση, εκτός αν υπάρχουν αντενδείξεις γι’ αυτό.
ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΠΑΓΚΡΕΑΤΙΤΙΔΑΣ
Ασθενείς με μικρές πέτρες
Λόγω του κινδύνου ανάπτυξης οξείας παγκρεατίτιδας, μιας πολύ σοβαρής ασθένειας που, αν εξελιχθεί σε νεκρωτική, είναι δυνητικά θανατηφόρα.
Τέλος, κάθε τύπος ίκτερου που σχετίζεται με χολολιθίαση είναι ένδειξη χολοκυστεκτομής, απλής ή σε συνδυασμό με ERCP.
Τι είναι η χοληδόχος κύστη;
Η χοληδόχος κύστη είναι το μέρος όπου αποθηκεύεται η χολή. Όταν τη χρειαστεί ο οργανισμός για την πέψη, γίνεται σύσπαση της κύστης και η χολή μεταφέρεται στο δωδεκαδάκτυλο.
i
Η χολή είναι το υγρό που παράγεται από το ήπαρ και διευκολύνει την πέψη των τροφών, και ιδιαίτερα την απορρόφηση των λιπών από το έντερο, αλλά και των λιποδιαλυτών βιταμινών.
Η πορεία της χολής
1
Τα μικρά χοληφόρα αγγεία
Κατά την παραγωγή της από το ήπαρ, η χολή συλλέγεται από τα μικρά χοληφόρα αγγεία του ήπατος.
2
Αριστερός και δεξιός ηπατικός πόρος
Τα αγγεία αυτά συνενώνονται και σχηματίζουν τον αριστερό και τον δεξιό ηπατικό πόρο.
3
Κοινός ηπατικός πόρος
Αυτοί με τη σειρά τους σχηματίζουν τον κοινό ηπατικό πόρο, εκτός ήπατος.
4
Χοληδόχος πόρος
Στον κοινό ηπατικό πόρο εκβάλλει η χοληδόχος κύστη διά του κυστικού πόρου και σχηματίζεται ο χοληδόχος πόρος, ο οποίος εισέρχεται στο δωδεκαδάκτυλο με κοινή εκβολή με τον παγκρεατικό πόρο.
Ο παγκρεατικός πόρος μεταφέρει τα παγκρεατικά υγρά στο δωδεκαδάκτυλο.
!
Έτσι γίνεται κατανοητό πώς οι πέτρες από τη χοληδόχο κύστη μεταφέρονται και μπορούν να προκαλέσουν παγκρεατίτιδα, ερεθίζοντας το πάγκρεας κατά την πορεία τους.
Που οφείλεται ο σχηματισμός της χολολιθίασης;
Υπάρχουν δύο ειδών πέτρες:
ΠΡΩΤΟ ΕΙΔΟΣ
Λίθοι χοληστερίνης
Σχηματίζονται λόγω αυξημένης ποσότητας χοληστερίνης στο αίμα. Σε αυτή την περίπτωση η χολή είναι παχύρρευστη και αυτό οφείλεται στη διατροφή ή στην κληρονομικότητα.
ΔΕΥΤΕΡΟ ΕΙΔΟΣ
Χολερυθρινικοί λίθοι
Σχηματίζονται λόγω αυξημένης αιμόλυσης. Είναι γνωστοί ως χολερυθρινικοί λίθοι και εμφανίζονται σε πάσχοντες από αιμολυτικές ασθένειες.
Λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή
~90%
των χολοκυστεκτομών γίνεται λαπαροσκοπικά
45-90 λεπτά
η διάρκεια της επέμβασης
4 trocars
ένα κεντρικό στον ομφαλό και τρία ακόμη
Η διαδικασία της λαπαροσκοπικής χολοκυστεκτομής ξεκινά με την τοποθέτηση του κεντρικού trocar στον ομφαλό και την εμφύσηση αέρα (πνευμοπεριτόναιο). Εισάγεται η κάμερα και στη συνέχεια, υπό άμεση όραση, τοποθετούνται τα άλλα τρία trocars στα σημεία που φαίνονται στο σχήμα, από τα οποία διεκβάλλονται τα λαπαροσκοπικά εργαλεία.
Κατά την επέμβαση, αναγνωρίζονται και διαιρούνται η κυστική αρτηρία και ο κυστικός πόρος και στη συνέχεια αποκολλάται η χοληδόχος κύστη από το συκώτι.
Σχεδόν το 90% των χολοκυστεκτομών γίνεται λαπαροσκοπικά. Η λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή έχει διάρκεια περίπου 45-90 λεπτά.
Πότε γίνεται μετατροπή σε ανοιχτή χολοκυστεκτομή
Η μετατροπή σε ανοιχτή χολοκυστεκτομή επιβάλλεται όταν υπάρχουν:
Αμφιβολίες
Όσον αφορά την αναγνώριση των ανατομικών στοιχείων
Αιμορραγία
Που δεν μπορεί να ελεγχθεί
Πολλαπλές συμφύσεις
Από προηγούμενες επεμβάσεις, που δεν επιτρέπουν την ομαλή και ανεπίπλεκτη συνέχιση της επέμβασης
!
Απόλυτες αντενδείξεις αποτελούν η κακή γενική κατάσταση του ασθενούς, που δεν επιτρέπει λαπαροσκόπηση, καθώς και η εγκυμοσύνη.
Προεγχειρητικές οδηγίες
Το βράδυ της προηγούμενης ημέρας ο ασθενής τρώει ένα ελαφρύ γεύμα, ενώ το πρωί του χειρουργείου είναι νηστικός (μόνο λίγο νερό και πιθανώς τα φάρμακά του).
Ο αδρός προεγχειρητικός έλεγχος περιλαμβάνει ηλεκτροκαρδιογράφημα και καρδιολογική εξέταση, γενική αίματος, σάκχαρο, ουρία και ακτινογραφία θώρακος.
Σε όλους τους ασθενείς γίνεται προληπτικά μία δόση αντιπηκτικής ένεσης, δύο ώρες πριν από το χειρουργείο, για την αποφυγή εν τω βάθει φλεβικής θρόμβωσης, και τοποθετούνται ελαστικές κάλτσες μηρού.
Μετεγχειρητικές οδηγίες
Μετά τη λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή, οι ασθενείς παραμένουν για νοσηλεία μία ημέρα και εξέρχονται την επόμενη του χειρουργείου. Τις πρώτες ημέρες απαιτείται να τηρηθεί μια σχετικά αυστηρή δίαιτα (αποφυγή λιπαρών τροφών ή τροφών που προκαλούν μετεωρισμό).
1η ημέρα
ΜΠΑΝΙΟ
Το μπάνιο επιτρέπεται από την πρώτη ημέρα.
5 ημέρες
ΕΡΓΑΣΙΑ
Συνήθως μετά από πέντε ημέρες ο ασθενής είναι ικανός να πάει στην εργασία του.
~20 ημέρες
ΑΡΣΗ ΒΑΡΩΝ
Συστήνεται αποφυγή άρσης βαρών για περίπου είκοσι ημέρες.
Ράμματα δεν αφαιρούνται, λόγω της πλαστικής των τομών.
